Kwaliteit van leven bij diabetes

Complicaties kunnen de kwaliteit van leven sterk aantasten
De complicaties bij diabetes mellitus kunnen de kwaliteit van leven sterk aantasten. Er ontstaan lichamelijke klachten (bijvoorbeeld vermoeidheid, duizeligheid, coma) wanneer het bloedsuikergehalte afwijkt van normaal. Om de complicaties op de lange duur te voorkómen, is het van belang om het glucosegehalte in het bloed zo normaal mogelijk te houden. Tegenwoordig kunnen patiënten zelf hun bloedsuikergehalte bepalen en insuline toedienen. Dit heeft de kwaliteit van leven sterk verbeterd. Maar diabetespatiënten moeten bij alle activiteiten rekening blijven houden met hun ziekte.

Ervaren gezondheid slechter
Diabetespatiënten ervaren hun gezondheid als relatief slecht (gemeten met de SF-36 en SF-24). Daarnaast geven jong volwassenen en personen van middelbare leeftijd tevens aan dat ze veel problemen ondervinden bij lichamelijke activiteiten(De Haes et al., 1997). Ook gegevens afkomstig van een ander meetinstrument voor kwaliteit van leven (EQ-5D) tonen de meeste beperkingen op vergelijkbare dimensies van kwaliteit van leven (Rijken et al., 1999).

Uit een studie van Redekop et al. blijkt dat vrouwelijke patiënten een slechtere kwaliteit van leven rapporteren. Ook ernstig overgewicht en de noodzaak tot insuline therapie heeft een negatief effect op de kwaliteit van leven. Jongere patiënten geven vaker aan dat zij depressief zijn en angstgevoelens hebben (Redekop et al., 2002).

Kwaliteit van leven neemt af met ernst en duur van de ziekte
Voor alle aspecten van kwaliteit van leven (lichamelijk, geestelijk en sociaal) geldt dat de kwaliteit van leven sterk afneemt naarmate de ziekte ernstiger is, dat wil zeggen als er sprake is van complicaties en/of als de behandeling uit insuline bestaat (De Haes et al., 1997). Ook de duur van de ziekte houdt verband met een verminderde kwaliteit van leven. Vooral het lichamelijk functioneren van de patiënten verslechtert naarmate de ziekte langer duurt (De Grauw et al., 1999). In de studie van Grauw is echter niet gecorrigeerd voor leeftijd, een factor waarmee zowel de duur van de ziekte als de kwaliteit van leven samenhangt.

Metabole instelling heeft nauwelijks effect
Een inadequate metabole instelling (bloedglucosegehalte) hangt niet samen met een slechtere kwaliteit van leven op hetzelfde moment, maar de kans op complicaties later is wel verhoogd. Dit bleek uit studies in de huisartspraktijk bij patiënten met type 2 diabetes (De Grauw et al., 2001; De Grauw et al., 1999; Reenders et al., 1992). Verbeteringen in kwaliteit van leven hingen voornamelijk samen met een vermindering van hyperglycaemische klachten (o.a. vermoeidheid, gewichtsverlies) (Goddijn et al., 1999).

Bron: 
Nationaal Kompas Volksgezondheid, versie 3.7